TR-Dizin İndeksli Yayınlar Koleksiyonu
Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.12416/8652
Browse
5 results
Search Results
Article The Doctrine of the Essence of the Right: Theoretical Framework and ECtHR Practice(2025) Kılıç, Ayşe FundaBu çalışma, temel hakların özü kavramını, Türk anayasaları ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi bağlamında tarihsel, teorik ve yargısal bir perspektifle ele alır. Türk hukukunda, 1961 Anayasası ile ortaya çıkan hakkın özü doktrini, devletlerin temel hakları sınırlandırma yetkisini dengelemek için bir güvence sağlar. Ancak, 1982 Anayasası bu korumayı kaldırmış, 2001 değişiklikleriyle yeniden tesis etmiştir. Ölçülülük ilkesi ve demokratik toplum düzeninin gerekleri, bu güvencelerle bütünleşmiştir. Uluslararası düzeyde, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) hakkın özü kavramını, birçok davada sınırlandırmanın sınırı kriteri olarak ele almıştır. AİHM hakkın özüne yönelik korumanın önemini gösterir. Çalışma, mutlak ve göreceli öz ayrımını teorik düzeyde tartışarak, uygulamadaki çelişkileri ve doktrine yönelik eleştirileri detaylandırmaktadır.Article Bireysel Başvuru Sisteminde Anayasa Mahkemesi İçtüzüğünün Düzenleme Alanı ve Temel Sorunlar(2024) Kılıç, Ayşe FundaInternal Regulations of the Constitutional Court is a normative regulation enshrined in the Constitution and together with the Law on Constitutional Court regulates the functioning of the Constitutional Court. With the constitutional amendment in 2010, individual application was added to the duties of the Constitutional Court and the Internal Regulations of the Constitutional Court set out the details of this system. The Internal Regulations regulate the internal functioning, working principles and disciplinary matters of the Court. However, the normative regulations and judicial review of the Internal Regulations are controversial. The Internal Regulations of the ConstitutionalCourt contain provisions contrary to the Constitution. Especially in matters that directly touch upon fundamental rights, such as decision of dismissal, Interim measure and pilot judgment procedures, the Internal Regulations are found to expand the scope of the law and contravene the Constitution. This may lead to a violation of the right to a fair trial.Article Tutuklu ve Hükümlülerin Yükseköğrenim Hakkının Sınırlandırılması(2025) Kılıç, Ayşe FundaMakale, tutuklu ve hükümlülerin yükseköğrenim hakkını ele almakta ve bu hakkın gerek anayasal gerekse ulusal ve uluslararası hukuk alanındaki yeri ile uygulamadaki sorunları incelemektedir. Eğitimin bir insan hakkı olduğu ve bireylerin sosyal, ekonomik ve kültürel bağlamda gelişiminde oynadığı kritik rol vurgulanmaktadır. Yetişkin eğitiminin kendine özgü yanları yükseköğrenimi diğer eğitim aşamalarından ayırmaktadır. Çevrimiçi eğitim olanaklarının artması ve üniversitelerin bu yöntemleri yaygın olarak kullanmalarıyla birlikte tutuklu ve hükümlülerin cezaevlerinden yükseköğrenimden yararlanma talepleri de artış göstermektedir. Türkiye’de 5275 Sayılı Kanun, mahkumların yaygın, açık ve dışarıdan eğitim alma haklarını düzenlese de kapalı cezaevlerinde örgün eğitimin sınırlanması ve internet erişimine getirilen sınırlamalar, eğitim hakkını kısıtlayıcı etkiler doğurmaktadır. Yükseköğretime ilişkin düzenlemeler bu etkileri azaltma eğilimindedir. Gerek Anayasa Mahkemesi gerekse Avrupa Konseyi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), devletlere eğitim hakkını gerçekleştirme yükümlülüğü verirken, kısıtlamaların kanuni, meşru ve orantılı olmasını dikkate almaktadır.Article Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuruda Anayasal ve Kişisel Önem Kriteri(2022) Kılıç, Ayşe FundaÖnemli bir zarara uğrama kriteri Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinde kabul edilebilirlik kriterlerinden biridir. Bu kriter Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine 14 No.lu Protokol ile dahil edilmiştir. Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun 48. maddesinde de bu kabul edilebilirlik kriteri yer almaktadır. Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda, (1) Anayasanın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi açısından önem taşımayan ve (2) başvurucunun önemli bir zarara uğramadığı başvuru- lar kabul edilemez bulunur. Anayasa Mahkemesi (AYM) ilk kriteri “anayasal önem”, ikinci kriteri ise “kişisel önem” olarak ifade etmektedir. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinde önemli zarar kriterine getirilen koruyucu hüküm olan “insan haklarına saygı ilkesi” yerine Kanun “anayasal önem” kriterine yer vermiştir. Gerek Sözleşmede gerekse Kanunda yapılan bu düzenleme, bireysel başvuru sisteminde iş yükü yoğunluğunun giderilmesine yönelik tedbir- lerden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Anayasal ve kişisel önemin kapsamı Anayasa Mahkemesi içtihatlarıyla açığa kavuşmaktadır.Article Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinde Önemli Zarar Kriteri ve 15 Numaralı Protokolle Yapılan Değişiklik(2020) Kılıç, Ayşe Funda14 Numaralı Protokolle, AİHS’in kabul edilebilirlik koşullarının yer aldığı 35. maddesine eklenen kriterlerden biri,başvurucunun önemli bir zarara uğramasıdır. Bu kabul edilebilirlik kriteri, insan haklarına saygı ilkesinin başvurunun esastan incelenmesini gerektirmesi veya ihlal iddiasının ulusal mahkeme tarafından gereğince incelenmemişolması halinde uygulanmamaktadır. 15 Numaralı Protokol bu koruyucu hükümlerden ikincisini Sözleşme metninden çıkarmaktadır. Çalışmada, iki temel sorunsal değerlendirilmektedir. Bunlardan ilki AİHS’de yer alan hak kategorilerinin önemli bir zarar doğmadığı gerekçesiyle koruma kapsamından çıkarılması ve ikincisi Sözleşmenin 15Numaralı Protokolle değiştirilecek haliyle, bu hakların bütün olarak yargısal denetimin dışına çıkarılmasına olanaktanıyan yeni düzenlemedir.